Jak zapobiec „shimmy” i wężykowaniu kół skrętnych?

Źródła drgań i rezonansu w zestawach kołowych:

Nierówne podłoże i jego wpływ na stabilność

Jednym z głównych źródeł drgań są mikro- i makronierówności powierzchni jezdnych. Nierówny tor powoduje okresowe uderzenia bieżni o podłoże, co przy określonych prędkościach prowadzi do rezonansu.

Błędy konstrukcyjne i zbyt mały rozstaw osi

Zbyt mały rozstaw osi skutkuje niestabilnością toru jazdy i większym momentem skrętnym na kole prowadzącym. W efekcie koło zaczyna „tańczyć” – wchodzi w cykliczne oscylacje, typowe dla shimmy.

Wpływ zużytych łożysk i niewłaściwego montażu

Zużyte lub źle dobrane łożyska zwiększają luz roboczy, co potęguje drgania. Firma ZABI zaleca regularne kontrole osi i momentu dokręcenia, by uniknąć wzbudzania niepożądanych rezonansów.

Jak dobór bieżni i łożysk wpływa na eliminację drgań

Materiał bieżni a częstotliwość rezonansowa

Rodzaj materiału bieżni ma kluczowe znaczenie dla tłumienia drgań.

• Guma i elastomery – dobrze tłumią wibracje, ale mają wyższą podatność na odkształcenia.
• Poliuretan (PU) – kompromis między elastycznością a trwałością.
• Poliamid i stal – niska podatność na drgania, jednak wymagają precyzyjnego montażu.

Typ łożyska – które najlepiej tłumią drgania?

• Łożyska kulkowe – niskie opory ruchu, dobre do dużych prędkości.
• Łożyska wałeczkowe – lepsze tłumienie osiowe, rekomendowane dla obciążeń dynamicznych.
• Łożyska ślizgowe – optymalne przy niskich prędkościach i wysokim obciążeniu.

Rozstaw osi i geometria zestawu kołowego

Dobrze dobrany rozstaw osi jest jednym z najważniejszych parametrów konstrukcyjnych. Zbyt mała odległość między kołami prowadzi do nadmiernych drgań i wężykowania, szczególnie przy dużych prędkościach lub przyspieszeniach bocznych.

Jak zaprojektować rozstaw dla stabilności?

ZABI rekomenduje zachowanie proporcji rozstawu osi do średnicy kół w granicach 1,5–2:1, co gwarantuje równowagę między zwrotnością a stabilnością.

Tłumienie drgań – praktyczne rozwiązania

W konstrukcjach przemysłowych coraz częściej stosuje się elastomerowe tłumiki skrętu, gumowe tuleje i płyty antywibracyjne. Dzięki nim siła drgań jest rozpraszana zanim dotrze do ramy wózka.
W zestawach kołowych ZABI wykorzystuje się również łożyska o zmiennej sztywności oraz mocowania obrotowe z tłumieniem hydraulicznym.

Podsumowanie

Zapobieganie shimmy i wężykowaniu kół skrętnych to proces wymagający wiedzy, precyzji i doświadczenia. Dzięki inżynierskim rozwiązaniom firmy ZABI, możliwe jest skuteczne tłumienie drgań, zwiększenie stabilności oraz przedłużenie żywotności zestawów kołowych. Warto pamiętać, że każda aplikacja wymaga indywidualnej analizy – dlatego współpraca z producentem, który zna dynamikę układu, jest kluczowa.